Blank of Wit?
Inleiding: de vraag achter het immigratiedebat
Er is veel reuring rondom het immigratieprobleem en vooral over waarom immigratie een probleem is. Er worden vele rationele en heldere argumenten te berde gebracht. Het zou te duur zijn; er zijn niet genoeg huizen; de zorg kan het niet aan; immigranten zijn gemiddeld vaker crimineel, etc.
Maar er wordt naar mijn smaak om de hete brij heen gedraaid.
De hele discussie gaat over "wij" en "zij". Een onderscheid dat de mens immer maakt; de menselijke geest ziet alles in relatie tot zichzelf. Zij kijkt altijd door een lens van "ik" en "niet-ik". "Wij" is simpelweg een schaalvergroting van dat basale menselijke patroon.
Nu door de massa-immigratie het "wij" onder druk staat, worden we in een soort conceptuele fuik gedreven door deze immigratiediscussie. Alles komt samen op dit cruciale knooppunt. En we kunnen ook alleen oplossingen vinden als we de vraag die bij "wij" hoort hebben beantwoord.
Identiteit en afkomst
Als we het hebben over "wij", dan hebben we het over identiteit.
En in tegenstelling tot wat het liberalisme en de woke ideologie ons ook wijs willen maken, is identiteit onlosmakelijk verbonden met cultuur, taal, gewoonten en — afkomst.
Oudgermaanse wortels
Afkomst is gevormd uit:
af- — een oud Germaans voorzetsel dat "weg van, vanuit" betekent;
komst — van het werkwoord komen, uit het Proto-Germaanse kwemaną, "komen, arriveren".
Samen betekent het letterlijk: "het komen vanuit (iets)" → herkomst, oorsprong, genealogische achtergrond.
Historische vormen
In oudere Nederlandse en Middelnederlandse bronnen vind je varianten zoals:
afcomste
afkomsticheit
Deze termen verwezen naar:
iemands oorsprong of herkomst;
vaak specifiek familie- of bloedlijn;
Maar ook geografische of sociale achtergrond.
Betekenisontwikkeling
Door de eeuwen heen bleef de kern hetzelfde, maar de nuance verschoof:
Middeleeuwen: vooral afstamming, geslacht, familielijn;Vroegmodern: ook geografische herkomst;
Modern: zowel biografische oorsprong als culturele of etnische achtergrond.
Als we het hebben over afkomst, dan hebben we het over volk.
Met de vraag wat je afkomst is, stellen we dus eigenlijk twee vragen:
Waar kom je vandaan?
Wat is je etniciteit?
Wat betekent etniciteit?
Etniciteit is eveneens zo'n woord waarvan de betekenis is vertroebeld en daarom enige opheldering vraagt.
Via het Frans en Engels
Het Nederlandse etniciteit komt uit:
- Frans: ethnicité
- Engels: ethnicity
Beide zijn negentiende-eeuwse ontleningen uit het Grieks.
Oudgriekse oorsprong
De kern ligt in het Oudgriekse woord:
- ἔθνος (ethnos) — "volk, stam, natie, groep mensen"
Daaruit ontstonden:
ἐθνικός (ethnikos) — "behorend tot een volk; heidens; vreemd"
ethnicus (Latijn) — "niet-christelijk; van een volk"
Het taboe op afkomst en fenotype
De hele discussie over immigratie blijft rond één punt cirkelen waar de anti-immigratie-adepten niet heen durven en waar de pro-immigratiemensen als hondsdolle waakhonden de discussie mijlenver uit de buurt houden.
Namelijk dat afkomst en etniciteit alles te maken hebben met het fenotype van mensen; met andere woorden: hun fysieke voorkomen.
En "wij", Europeanen, zijn in meer of mindere mate blank.
Wij hebben een lichte huid, veel verschillende kleuren haar en ogen, en zijn de stichters en dragers van de Europese culturen.
Waarom is "blank" een taboewoord?
Dat ene woord, blank, is tot taboe verklaard.
Het mag niet gebruikt worden; het "kan" niet, en wee degene die het wel gebruikt.
Lideweij de Vos werd er valselijk van beticht een "blank" Nederland te willen. Dit heeft zij niet gesteld, maar dat het idee van een blank Nederland — of zelfs maar de wens daarvoor — als een diep immoreel standpunt wordt gezien, is tekenend.
Om te beginnen, en dit begint inmiddels bijna een cliché te worden:
Vinden we dat ook van Japanners die een Japans (Aziatisch fenotype) Japan willen?
Of de Aboriginals die Aboriginal willen blijven?
Of de Inuit in Canada?
Of de Native Americans in de Verenigde Staten?
Al deze volkeren willen blijven zoals zij zijn en hun samenstelling en afkomst behouden.
Alleen bij blanke mensen lijkt dat ineens een probleem te zijn.
Gelijke maatstaven voor alle volkeren
De wereld is rijk aan volkeren die door eeuwen van afzondering, landschap, taal en traditie als groep iets unieks zijn geworden en iets unieks hebben voortgebracht.
De stille waardigheid van de Sami in het hoge noorden.
De diepe tijdslagen in de genen van de Basken.
De oceaanverhalen die leven in Polynesiërs.
De bergvolkeren van de Andes.
De Kalash die hun valleien als een levend archief bewaken.
Elk van deze groepen toont hoe prachtig menselijk verschil kan zijn wanneer het door tijd, plaats en gemeenschap wordt gevormd.
Maar juist daarom wringt het wanneer men doet alsof alle etnische groepen legitiem zijn — behalve blanke Europeanen.
Dat idee is niet alleen historisch onhoudbaar, maar ondermijnt ook het morele principe dat menselijke waardigheid niet afhankelijk is van de groep waartoe men toevallig behoort.
Als we de schoonheid van de Sami, Basken of Polynesiërs kunnen erkennen, dan moeten we dezelfde maatstaf toepassen op Friezen, Ieren, Vlamingen, Zweden of welke Europese gemeenschap dan ook.
Van "blank" naar "wit"
De optiek rond dit probleem is inmiddels dusdanig veelvoorkomend dat wanneer men dit probleem voorlegt aan AI, deze aangeeft dat Black Pride, Gay Pride, Latin Pride enzovoort legitieme belangenbehartiging van minderheidsgroepen zijn.
Maar enkel White Pride wordt gezien als racistisch, extreem en verbonden aan machtsdynamieken.
En hiermee komen we bij witheid.
Wit en witheid zijn gepolitiseerde termen die het belang van de blanke mens reduceren tot een machtsdynamiek.
Volgens deze visie zouden blanken hun cultuur en positie enkel hebben verkregen door onderdrukking en exploitatie.
Witheid als academisch concept
Een kleine greep uit de literatuur die inzage geeft in het sociale en academische klimaat waarin een einde aan witheid wordt gewenst:
1. Robin DiAngelo – White Fragility (2018) "Witheid berust op de aanname van raciale superioriteit, een positie die zo genormaliseerd is dat ze onzichtbaar wordt."
2. George Lipsitz – The Possessive Investment in Whiteness (1998) "Witheid is overal in de Amerikaanse cultuur, maar het is heel moeilijk te zien."
3. Cheryl Harris – Whiteness as Property (1993) "Witheid heeft gefunctioneerd als een vorm van eigendom, die privileges verleent die door de wet worden beschermd."
4. Noel Ignatiev – How the Irish Became White (1995) "Het doel is niet om witheid te redden, maar om de sociale omstandigheden af te schaffen die het tot een machtscategorie maken."
5. Ruth Frankenberg – White Women, Race Matters (1993) "Witheid is een positie van structureel voordeel, van rasprivilege."
6. Sara Ahmed – On Being Included (2012)
De oproep tot afschaffing van witheid
Ook ontluisterend zijn de volgende boektitels die zonder gêne of scrupules gepubliceerd kunnen worden:
1. Noel Ignatiev – Race Traitor: The Abolition of Whiteness (1996) Een van de bekendste werken. Ignatiev pleit voor het "afschaffen" van whiteness als sociale machtspositie.
2. David Roediger – Towards the Abolition of Whiteness (1994) Een invloedrijk boek dat stelt dat whiteness een historisch geconstrueerde categorie is die moet worden ontmanteld.
3. Steve Garner – Whiteness: An Introduction (2007) Niet letterlijk "het einde", maar bespreekt whiteness als iets dat gedeconstrueerd moet worden.
4. Linda Martín Alcoff – The Future of Whiteness (2015) Bespreekt expliciet hoe whiteness zou moeten "verdwijnen" als normatieve categorie.
5. Shannon Sullivan – Good White People: The Problem with Middle-Class White Anti-Racism (2014) Niet letterlijk abolitionistisch, maar wel een kritiek op het voortbestaan van whiteness als morele identiteit.
6. Barbara Applebaum – Being White, Being Good (2010) Analyseert whiteness als een problematische morele positie die moet worden gedeconstrueerd.
7. Zeus Leonardo – Race Frameworks (2013) Bevat hoofdstukken over het "ontmantelen" van whiteness in onderwijs en cultuur.
Wat betekent het einde van witheid?
Er is een onthutsende hoeveelheid literatuur in omloop waarin een einde aan het politiserende begrip "witheid" wordt gewenst.
"The End of Whiteness" is het idee.
De vraag is wat dat einde concreet behelst.
Witheid wordt voorgesteld als een systeem van institutioneel machtsmisbruik.
Volgens deze visie worden minderheden in blanke samenlevingen benadeeld door structuren die voortkomen uit blanke dominantie.
De auteur verwerpt dit uitgangspunt en stelt dat Europese landen en culturen het resultaat zijn van de historische ontwikkeling van Europese volkeren zelf.
Kan een volk worden heropgevoed?
Hoe men dit gedrag separaat van de blanke mens wil uitbannen, lijkt vooral door middel van heropvoeding bewerkstelligd te moeten worden.
De geschiedenis leert echter dat pogingen tot heropvoeding zelden goed aflopen.
De aard van een volk laat zich niet eenvoudig vervangen.
Johann Gottfried Herder "Een volk is een eeuwige stroom; het verandert, maar blijft zichzelf."
Ernest Renan "Een natie is een ziel, een geestelijk principe... het verleden bindt ons, en het heden bevestigt het."
White Lives Matter en de grenzen van het debat
In de zaak van de mannen die "White Lives Matter" projecteerden op de Van Brienenoordbrug (en tot maanden cel werden veroordeeld), werd helder hoe de wetgever over termen als blank en blank ras denkt.
Deze worden beschouwd als beladen termen.
De uiting van White Lives Matter kwam vrij kort na de opgeblazen aandacht voor de Black Lives Matter-oproeren en protesten. Bij deze bijeenkomsten werden lockdownregels aan de laars gelapt, en zijn er openlijk oproepen tot geweld gedaan ("trap Zwarte Piet op zijn gezicht", geparafraseerd); politici knielden voor de dood van een meermaals veroordeelde delinquent; onze politici wisten niet hoe vaak ze moesten aanschuiven bij allerlei zelfkastijdingssessies waarbij collectief "excuus" werd aangeboden. Als er daarna mensen white lives matter op een brug projecteren, waarbij er geen enkele schade is aangericht, en die mensen worden veroordeeld, dan zijn we in zeer troebel water terechtgekomen.
Conclusie: een zorgwekkende ontwikkeling
Wederom hoeven we niet ver terug in de tijd om te zien hoe het criminaliseren van etnische identiteit eruitziet.
Zodra een overheid de oorspronkelijke stichters en autochtone bewoners van een land de juridische middelen ontneemt om voor hun eigen belangen op te komen, wijst dat op een zorgwekkende ontwikkeling.
Wij moeten helaas tot de conclusie komen dat het heersende klimaat in Europa is: